Co nam dają naukowe odkrycia AI, poza zachwytem?

Rzekome obalenie słynnego założenia, nowe wyniki w fizyce i uczciwa odpowiedź na pytanie: ale co ja z tego będę mieć?

OpenAI ogłosiło, że jego modele dały nowe wyniki w trzech dziedzinach. Pierwszy to rzekome obalenie hipotezy czasu wykładniczego, na której informatycy opierają się, mówiąc, jak szybko da się rozwiązać pewne problemy. Drugi to dowód dotyczący zachowania fal, powiązany z dawnymi problemami geometrii. Trzeci to wyniki o istnieniu w kwantowej teorii pola, czyli w matematyce opisującej, jak oddziałują cząstki.

Brzmi imponująco. Ale niezależni eksperci muszą to jeszcze potwierdzić, więc traktuj to jako twierdzenie, a nie ustalony fakt.

Dobra, a co ja z tego mam? Tańsze rzeczy, leki, szybsze programy? Czy tylko mam na to patrzeć z otwartą buzią?

Wprost: na razie nic, czego można dotknąć. Obalenie tej hipotezy nie przyspieszy twoich aplikacji i nie rozwiąże słynnego problemu P kontra NP. Wynik z fizyki nie jest też tym zadaniem za milion dolarów, bo tamto wymaga jeszcze elementu, którego zgłoszony wynik nie obejmuje. Zachwyt się należy. Zakupy na razie nie.

Co się zmienia po cichu

Przesuwa się wąskie gardło. Skoro maszyna potrafi wygenerować dowód, rzadkim dobrem przestaje być pomysł, a zostaje sprawdzenie. Te matematyczne dowody mają wersje formalne, które oprogramowanie umie zweryfikować. Tyle że program sprawdza tylko, czy rozumowanie broni stwierdzenia, które dostał, a nie czy to stwierdzenie oddaje problem, o który chodziło ludziom. Do tego potrzeba ekspertów, czasu i pieniędzy. Nowy fundusz fundacji, 15 milionów dolarów, do którego dorzuciły się i OpenAI, i Anthropic, powstał właśnie po to, żeby matematycy sobie z tym poradzili.

Jest też spór o dostęp. Dowody matematyczne są publiczne. Grupa fizyków wstrzymuje materiały wygenerowane przez AI, aż napisze własne wyjaśnienie, a niezależni matematycy mówią, że tak nie wygląda otwarta nauka. Kto pierwszy zobaczy dowody, ten pierwszy na nich zbuduje.

To, co może dotknąć twojego życia wcześniej

Medycyna jest bliżej ziemi. System diagnostyczny opisany w czołowym czasopiśmie trafił w 83 procent trudnych, opublikowanych przypadków. Lekarze z książkami i internetem dostali 36 procent, a bez nich 22. Zastrzeżenie wielkimi literami: to testy na danych z przeszłości, nie na prawdziwych pacjentach. Badanie w szpitalu dopiero będzie.

Uczciwa historia to więc nie "AI coś wyleczyła". To raczej to, że sposób, w jaki potwierdzamy prawdę, zaraz przejdzie najcięższy test w swojej historii.